Geopolitiek domineert de financiële markten

Blog -

Betogingen vrouwen Midden Oosten

Op veel plaatsen in de wereld nemen de geopolitieke spanningen toe. Rondom Oekraïne, de Gazastrook en in Irak wordt gevochten en vallen veel doden. Daarnaast speelden er problemen met Argentinië en de Portugese Banco Espirito Santo.

De effecten op de financiële markten blijven vooralsnog beperkt Ben Steinebach Ben Steinebach Hoofd Beleggingsstrategie

Gunstig macro-economisch en bedrijfsnieuws wogen daar op de financiële markten niet tegenop. De meeste doden vallen in het Midden Oosten (in de strijd tussen Israël en Hamas en tussen het Iraakse leger en ISIS), maar de effecten op de financiële markten blijven vooralsnog beperkt, zeker zolang er weinig effect is op de olieprijs. Dat kan overigens binnenkort veranderen. Donderdagavond heeft president Obama besloten dat de Verenigde Staten bereid zijn tot militaire acties in Irak tegen ISIS om opgesloten bevolkingsgroepen te ontzetten.

Nu een faillissement van Argentinië voorlopig naar de achtergrond is gedrongen en Banco Espirito Santo gered lijkt met een kapitaalinjectie van EUR 4,9 miljard, gaat de meeste aandacht echter uit naar de sancties van het westen tegen Rusland en de tegenmaatregelen van de laatste. Daarnaast speelt de dreiging van een rechtstreekse inval door Rusland in Oost-Oekraïne een rol. De afgelopen week zagen we daardoor weer een klassiek patroon van risico-aversie met wereldwijd een daling van de aandelenkoersen en in de traditionele veilige havens (Europese kernlanden en de Verenigde Staten) een stijging van de obligatiekoersen. Het rendement op Duitse 10-jaars staatsobligaties (bunds) daalde daardoor tot het historisch lage niveau van 1,03%. In de Europese periferie liep daarentegen de rente juist op, als uitvloeisel van slechte economische cijfers in Italië en ook door de genoemde geopolitieke spanningen. Positieve macro-economische cijfers uit vooral de Verenigde Staten, maar ook uit bijvoorbeeld China en in het algemeen meevallende bedrijfsresultaten leidden niet tot een meer positieve stemming op de financiële markten.

Positieve economie weegt niet op tegen sanctiespanningen

Het algemene sentiment op de aandelenmarkten mocht de afgelopen week dan negatief zijn, de gepubliceerde bedrijfsresultaten waren in het algemeen beter dan verwacht. Met uitzondering van de Duitse industriële sector was ook het macro-economische nieuws overwegend positief. Om met dat laatste te beginnen. In de Verenigde Staten is het aantal wekelijkse aanvragen voor een werkloosheidsuitkering eind juli onder de 300.000 gezakt, wat zelfs nog wat lager is dan voor de crisis het geval was. Het vertrouwen onder ondernemers vertoont nog steeds een stijgende lijn en uit de enquête onder "senior loan officers" blijkt dat de kredietverlening op weinig knelpunten stuit.

Dat laatste begint zelfs in Europa te verbeteren, getuige de jongste gegevens van de Europese Centrale Bank (ECB). Dit wijst erop dat de kredietkanalen geleidelijk aan ontstopt beginnen te raken en het beleid van de ECB dus kennelijk effect sorteert. Donderdag handhaafde diezelfde ECB haar tarieven op het bestaande zeer lage niveau en hield ze de mogelijkheid van een zogeheten “asset backed securities”-programma (waarbij gedekte waardepapieren worden opgekocht) open. President Draghi zei overigens wel dat hij zich zorgen maakt over de escalatie van sancties tussen het westen en Rusland, vanwege de nog fragiele staat van de Europese economie. Ook uit China kwamen positieve cijfers over de buitenlandse handel die wijzen op een verder aantrekken van de wereldhandel.

Het bedrijfsnieuws was afgelopen week overwegend positief. Bij Europese bedrijven is een tendens zichtbaar van resultaten die sterker meevallen dan in het eerste kwartaal. Dat was bijvoorbeeld het geval bij ING, waarvan vooral de bank sterke resultaten liet zien. We verwachten dat het dividend uit zal komen op EUR 0,52 per aandeel, waardoor het dividendrendement uitkomt op een mooie 5,5%. Ook het Zwitserse Nestlé en het Duitse Allianz meldden solide resultaten. Hetzelfde geldt voor DSM, zeker als je daarbij de last die dit bedrijf heeft van de sterke euro in ogenschouw neemt. De recente daling van de euro zal dan ook zeker in het voordeel van DSM werken. Ondanks deze positieve ontwikkelingen verloren de internationale aandelenmarkten de afgelopen week 1 à 2%, als gevolg van de opgelopen geopolitieke spanningen. De AEX, die vorige week al weer onder de 400 punten was gedoken, sloot op donderdag 1,1% lager dan toen op 394,20 punten en viel op vrijdag verder terug tot onder de 390 punten.

Staatsobligaties worden nog steeds duurder

De toegenomen risico-aversie heeft de kapitaalmarktrente op nieuwe laagtepunten gebracht. Desondanks steeg het rendement op high yield juist en liepen de rendementsverschillen met staatsobligaties dus op. Het rendement op staatsobligaties, dat in de voorgaande week nog was gestegen, daalde in de kernlanden van Europa en de Verenigde Staten. De belangrijkste reden was de toegenomen geopolitieke spanning. Maar ook de terugval van de Duitse industrie (zowel de productie als de orderomvang) baarde zorgen en droeg bij aan een daling van de 10-jaarsrente tot 1,03%, het laagste niveau sinds de Duitse eenwording.

In de Verenigde Staten liep het rendement op 10-jaars treasuries terug tot 2,35%, vergeleken met 2,51% eind vorige week. De rentestijging op de high yield-markt is het gevolg van een relatief grote uitstroom van kapitaal uit deze markt. Deze is veroorzaakt door beter dan verwachte groeicijfers in de Verenigde Staten (meer kapitaalvraag door bedrijven), zorgen om Banco Espirito Santo en Argentinië en de genoemde geopolitieke spanningen. Daardoor is het rendement van Amerikaans high yield met liefst 74 basispunten opgelopen, terwijl de stijging in Europa beperkt bleef tot 27 basispunten. Gezien de positieve economische vooruitzichten en daardoor geringe faillissementsrisico’s en de toename van de fusie- en overname activiteiten (die niet ten koste gaan van de financiële fundamentals) blijft high yield aantrekkelijk op de huidige niveaus. We blijven wel alert op verstorende ontwikkelingen in deze markt.

Stroom bedrijfsresultaten droogt op

De komende week zal ongetwijfeld in het teken staan van de geopolitieke spanningen en vooral de posities die het westen en Rusland innemen. De grote stroom van bedrijfsresultaten is achter de rug, zeker uit de Verenigde Staten, maar van het macrofront kunnen we nog een paar interessante cijfers verwachten. Naast de twee Amerikaanse bedrijven Cisco en Walmart komen er vooral een paar kleinere Nederlandse bedrijven met de resultaten over het tweede kwartaal. Dat zijn Fugro, Aalberts, Corbion (voorheen CSM) en Boskalis. Van de grote Nederlandse bedrijven kijken we met belangstelling uit naar de resultaten van Aegon, die komende donderdag worden gepresenteerd.

Op macro-economisch gebied zijn er nogal wat landen die inflatiecijfers publiceren. Dat zijn voor de consumentenprijzen Italië, Frankrijk en de Europese Unie als geheel en voor de producentenprijzen de Verenigde Staten. Daarnaast komen er uit de Verenigde Staten nieuwe gegevens over het consumentenvertrouwen in augustus (van de universiteit van Michigan) en de detailhandelsverkopen in juli. Tot slot publiceert het Zentrum für Europäischer Wirtschaftsforschung (het ZEW) de index die aangeeft hoe investeerders aankijken tegen de Duitse – en de Europese – economie.

Lees meer over

Discussieer mee

ABN AMRO is benieuwd naar uw mening. U kunt daarom onder dit artikel reageren via Disqus. Door te reageren gaat u akkoord met de voorwaarden.

Meer blogs

Filteren op