Groeiprognose 2014 omhoog

Blog -

Grafiek close-up

We hebben onze groeiprognose voor 2014 voor het BBP van de eurozone verhoogd van 1,0% naar 1,3% en van de VS van 3,0% naar 3,2%. Dat zijn maar kleine bijstellingen, maar voor het eerst in zeer lange tijd wel weer eens in opwaartse richting. De belangrijkste reden om de prognose voor de eurozone te verhogen, is dat er voorlopig minder bezuinigd wordt. Voor de VS geldt dat de consumptieve bestedingen minder onder de belastingverhogingen van begin dit jaar hebben geleden dan werd gevreesd en dat de banken hun kredietvoorwaarden versoepelen. Hiermee wordt de weg vrijgemaakt voor een sterkere kredietgroei. De cijfers van vorige week bevestigen ons standpunt dat de wereldeconomie de tijdelijke inzinking te boven is en dat er een groeiversnelling op komst is.

We hebben onze groeiprognose voor 2014 voor het BBP van de eurozone verhoogd van 1,0% naar 1,3% en van de VS van 3,0% naar 3,2%. Han de Jong Han de Jong Chief Economist

Europese Commissie last adempauze in

De Europese Commissie heeft haar rapporten over de overheidsfinanciën van de EU-landen gepubliceerd. De eurolanden Spanje, Frankrijk en Slovenië hebben twee jaar extra de tijd gekregen om hun begrotingstekort op of onder 3,0% te krijgen, Portugal en Nederland één jaar. Zoals mijn collega’s Aline Schuiling en Nick Kounis vorige week al in een andere publicatie hebben uitgelegd, betekent dit dat er minder hard bezuinigd wordt dan we eerder hadden aangenomen, en dat er dus ruimte voor enige groei ontstaat. Dat vinden wij positief. De beleidsmakers moeten tot een evenwichtige oplossing zien te komen voor de nasleep van een geknapte kredietzeepbel, een recessie, spanningen in het financiële stelsel, ontsporende overheidsfinanciën en een beter beheer van de euro en dat is razend moeilijk. Ze moeten de juiste combinatie zien te vinden van monetaire stimulering, budgettaire stimulering en bezuinigingen, facilitering van de schuldafbouw in diverse segmenten van de private sector, het waarborgen van de financiële stabiliteit, enzovoort.

Achteraf kunnen we vaststellen dat de Amerikaanse beleidsmakers daar beter in geslaagd zijn dan hun Europese collega’s. De VS heeft het begrotingstekort tijdens de recessie flink laten oplopen, terwijl Europa al vrij snel flink begon te bezuinigen. Ter verdediging van de Europese beleidsmakers moet worden gezegd dat zij voor nog grotere uitdagingen stonden dan de Amerikanen, omdat de aansturing van alles wat met de euro te maken heeft volledig hervormd moest worden. Daardoor kwam Europa vast te zitten in een vicieuze cirkel van bezuinigingen, recessie en financiële spanningen, terwijl de VS dankzij bescheiden groei niet in deze cirkel terechtkwam. De VS lijkt zelfs in een positieve spiraal terecht te zijn gekomen, zoals onder andere blijkt uit het snel teruglopende begrotingstekort. In de eurozone lijkt nu een beleidsverandering aan de gang. Minder bezuinigen op korte termijn betekent dat er meer ruimte ontstaat voor groei. Daarom hebben we onze prognose voor de economische groei van de eurozone voor 2014 verhoogd van 1,0% naar 1,3%. Deze week maakt de ECB mogelijk haar groeiprognose voor 2013 en 2014 bekend. De media zullen ongetwijfeld uitvoerig berichten dat de ECB haar prognose naar beneden heeft bijgesteld. Dat lijkt volledig in strijd met onze verhoging, maar we moeten niet vergeten dat een verlaging door de ECB waarschijnlijk betrekking heeft op 2013 en voortkomt uit de tegenvallende cijfers van de laatste tijd. Wij hebben onze prognose voor 2013 een tijdje geleden al verlaagd.

Dat wij onze prognose voor de BBP-groei in 2014 hebben verhoogd, wil natuurlijk niet zeggen dat de eurozone linea recta het herstel tegemoet gaat. Hoe hachelijk de toestand is, bleek wel uit de cijfers van de afgelopen week. Zo krimpt de kredietverlening aan het bedrijfsleven nog steeds en  in april was er zelfs sprake van opnieuw een versnelling. De ECB werkt aan maatregelen om het tij te keren, maar het is niet zo duidelijk wat ze zou kunnen doen. Dat de kredietverlening krimpt, zou te maken kunnen hebben met de opstelling van (in problemen verkerende) banken in sommige landen, maar ook met de geringe vraag naar krediet tijdens een periode van economische zwakte. De werkloosheid in de eurozone is in april naar een nieuw record van 12,2% gestegen. Zelfs als wij gelijk hebben en de economie tussen nu en eind volgend jaar inderdaad licht verbetert, dan nog ligt een verdere verslechtering van de arbeidsmarkt in het verschiet, omdat de werkgelegenheid een achterlopende indicator is. 

Prognose VS eveneens hoger

We hebben onze prognose voor de BBP-groei van de VS in 2014 eveneens verhoogd, van 3,0% naar 3,2%. Het lijkt erop dat de belastingverhogingen van begin dit jaar de consumptieve vraag minder hebben beïnvloed dan werd gevreesd. De Amerikaanse consument heeft het effect van de belastingverhogingen voor een deel opgevangen door de spaarquote iets te laten dalen. De consumenten willen en kunnen ook minder sparen, doordat ze hun vermogen hebben zien toenemen als gevolg van het aanhoudende herstel van de woningmarkt en de sterk gestegen aandelenkoersen in de afgelopen twaalf maanden. Een andere factor is de toestand van de banken. De Amerikaanse banken hebben hun kapitaalpositie de laatste paar jaar aanzienlijk verbeterd en zijn inmiddels in staat hun kredietbeleid te versoepelen. Volgens de Senior Loan Officers Opinion Survey is dat precies wat ze doen. Dat zou weer moeten leiden tot sterkere groei van de kredietverlening en van de gehele economie.

Recente cijfers bevestigen verbetering van economisch klimaat

Uit de recente cijfers blijkt dat het mondiale economische klimaat iets beter wordt. Het ondernemersvertrouwen dat een paar maanden geleden in veel landen begon af te nemen, heeft inmiddels zijn laagste punt bereikt of stijgt alweer.

Groei 2014 03

Bij verschillende regionale inkoopmanagersindices uit de VS lijkt een ommekeer waarneembaar. Vooral de Chicago-PMI is in mei fors gestegen, naar de hoogste stand in meer dan een jaar.

Groei 2014 01 

Groei 2014 02

Ook in Europa neemt het (ondernemers)vertrouwen iets toe. Zo is de vertrouwensindex van de Europese Commissie in mei na twee maanden van daling weer gestegen. Interessant genoeg is de stijging in de perifere landen groter dan in de kern van de eurozone. De index voor Griekenland is bijvoorbeeld sterk gestegen, naar de hoogste waarde sinds 2008. Uiteraard blijft de Griekse economie uiterst zwak: de werkloosheid steeg er in mei opnieuw tot recordhoogte. Ook de PMI van Japan is gestegen, van 51,1 in april naar 51,5 in mei. Met een stijging van 1,7% m-o-m in april deed de Japanse industriële productie het beter dan verwacht. Ook de officiële PMI van China is heel licht gestegen, van 50,6 naar 50,8 punten.

De inflatie in de eurozone is eveneens iets toegenomen, van 1,2% j-o-j in april naar 1,4% in mei. De inflatie steeg over de gehele linie. Wij denken dat Pasen de inflatie in maart hoger en die in april lager deed uitvallen. De situatie wordt nu weer normaal. De trend is er een van gelijkblijvende tot dalende inflatie op een niveau dat duidelijk onder het inflatiedoel van de ECB ligt. Het koude voorjaar heeft de voedselprijzen vermoedelijk wat opgedreven. Als de weersomstandigheden weer normaal worden, zouden lagere voedselprijzen de komende maanden voor een lichte daling van de inflatie moeten zorgen. 

Bezorgdheid over afbouw Amerikaans opkoopprogramma

Het vooruitzicht dat de Federal Reserve zijn opkoopprogramma zou kunnen gaan afbouwen, zorgt de laatste tijd voor enige nervositeit op de financiële markten: de rendementen op obligaties lopen op, de aandelenkoersen ondergaan een correctie en de munten van opkomende landen verliezen aan waarde. Een aantal opmerkingen hierover: ten eerste stijgen de Amerikaanse woningprijzen volgens de Case Shiller-index op dit moment met meer dan 10% per jaar, wat erop wijst dat het tijd is dat de Fed de stimulering in ieder geval deels afbouwt. De rente is momenteel bijna bij 0% en de Fed voert een gigantisch opkoopprogramma uit. Er is dus een lange weg te gaan voordat weer een ‘normale’ beleidssituatie is bereikt. Wie ver moet reizen en op een bepaalde tijd wil aankomen, moet op tijd vertrekken. Dat is een argument om vroeg te beginnen met afbouwen. Het tweede, daarmee strijdige, punt is dat de belangrijkste mensen in het beleidsbepalend comité van de Fed beslist niet te vroeg met verkrappen willen beginnen. Zij willen eerst bewijs zien dat de economie goed presteert voordat ze bereid zijn de stimuleringsmaatregelen te beperken. Dit pleit ervoor om later met afbouwen te beginnen. Wij denken dat het tweede punt zwaarder weegt dan het eerste. Ten derde de markten. Daar zouden we wel eens dezelfde ontwikkeling kunnen zien als bij het begin van de QE-programma’s. De obligatierendementen daalden voordat de Fed feitelijk met de steunaankopen begon, maar gingen daarna niet (of nauwelijks) nog omlaag en soms zelfs omhoog. Dit gedrag van de markt kan worden beschreven als buy the rumour, sell the fact: koop op grond van de geruchten en verkoop weer als het feit daar is. Gaat dit nu ook gebeuren? Zo ja, bedenk dan dat we op dit moment in de geruchtenfase zitten.

Lees meer over

Discussieer mee

ABN AMRO is benieuwd naar uw mening. U kunt daarom onder dit artikel reageren via Disqus. Door te reageren gaat u akkoord met de voorwaarden.

Meer blogs

Filteren op