China zal doen wat nodig is

Blog -

Man met tablet en grafieken

Uit de belangrijkste macro-economische gebeurtenissen van deze week trekken wij vijf conclusies. Eén: China zal doen wat nodig is om zijn economie te stimuleren; de devaluatie van de yuan is de volgende stap in een reeks groeimaatregelen. Twee: de economische groei in de eurozone is in het tweede kwartaal wat afgevlakt, maar er zijn volop signalen dat de groei weer gaat aantrekken. Drie: Nederland en Spanje zijn terug in de kopgroep van de eurozone qua economische prestaties. Vier: de Amerikaanse consumenten hebben hun economie weer op de goede weg geholpen. En vijf: Griekenland kan niet alleen rekenen op een ESM-programma, maar waarschijnlijk komen er ook nieuwe verkiezingen.

Toch is er ook volop goed nieuws en we verwachten dan ook dat de economie van de eurozone de komende kwartalen weer aantrekt Nick Kounis Nick Kounis Hoofd Macro Research

Wijziging in Chinees wisselkoersbeleid

Het grote nieuws van afgelopen week was de wisselkoers-wijziging in China. Volgens ons een teken dat de Chinese autoriteiten zullen doen wat nodig is om de economische groei te stimuleren. De Chinese centrale bank (PBoC) liet de yuan, die aan de dollar is gekoppeld, in waarde dalen om de koers meer in lijn te brengen met de marktontwikkelingen. De yuan daalde zo’n 3% en bereikte de laagte stand sinds 2011. Op vrijdag maakte de PBoC echter een einde aan de dalende trend van de drie voorgaande dagen door de referentiekoers licht te verhogen. De maatregel werd deels ingegeven door de Chinese wens om te laten zien dat het ernst maakt met de liberalisering van zijn munt. Dit heeft te maken met het naderende IMF-besluit over eventuele opname van de yuan in het SDR-mandje. Opname in het SDR-mandje wordt gezien als een mijlpaal op de lange weg naar de status van belangrijke reservemunt.

Ondersteuning van economische groei

Maar dat is zeker niet het hele verhaal. Wij zien de devaluatie van de yuan ook als de volgende stap in een hele reeks groeimaatregelen. Uit cijfers die de afgelopen dagen zijn gepubliceerd, blijkt dat de industriële productie en de investeringen in juli daalden nadat in er in juni tekenen waren van stabilisatie. Verder deed de export het de afgelopen maanden steeds slecht. Het officiële BBP-cijfer komt precies op het doel van 7% groei uit, maar de BBP-indicator van Bloomberg staat bijvoorbeeld op 6,6% voor juli. Wij voorzien dat de yuan nog iets verder afgewaardeerd wordt en dat er de komende maanden extra monetaire stimulering volgt. Samen met andere maatregelen moet dat voldoende zijn om de economie meer vaart te geven.

Gepraat over valutaoorlog lijkt overdreven

Gepraat over valutaoorlog lijkt overdreven Wij denken niet dat de devaluatie van de yuan tot een valutaoorlog leidt. De devaluatie is namelijk niet fors en andere landen zien ook wel in dat de Chinese economie met problemen kampt. Voor de wereldeconomie als geheel is het goed wanneer munten verzwakken als economieën aan vaart verliezen. De reële effectieve wisselkoers van de yuan is sinds begin vorig jaar met bijna 10% gestegen en dit jaar met zo’n 4%. Zo bezien is de devaluatie dus nog heel bescheiden. Om de handelssector een flinke steun in de rug te geven, is een verdere waardevermindering nodig.

Uit de reacties van andere landen blijkt dat er momenteel weinig weerstand tegen de maatregel bestaat. Een EU-woordvoerder sprak van een ‘positieve ontwikkeling’ in die zin dat de devaluatie de marktkrachten beter weergeeft. De voor financiën verantwoordelijke vicepremier van Zuid-Korea zei dat een concurrerender Chinese export ook Korea ten goede komt. Zelfs het doorgaans strenge Amerikaanse ministerie van Financiën stelde zich terughoudend op. Men vond het te vroeg om alle implicaties van de maatregelen te kunnen beoordelen.

Grafiek: Chinese yuan steeg tot vorige week

Geen uitstel Fed

Voor de economische vooruitzichten van de VS zal de devaluatie van de yuan geen grote gevolgen hebben. De speculatie over uitstel van de Amerikaanse renteverhoging, die de koers van de dollar drukte, lijkt op dit moment misplaatst. De goede cijfers van de laatste tijd (zie ook hieronder) en uitspraken van leden van het FOMC, het beleidscomité van de Amerikaanse centrale bank (Federal Reserve), wijzen erop dat de Fed de bandbreedte van de fed funds rate in september zal verhogen.

De vaart is eruit in de eurozone

De BBP-cijfers bevestigden dat het economisch herstel in de eurozone wat aan vaart verloren heeft. Het BBP is in het tweede kwartaal met 0,3% k-o-k gestegen. Dat was minder dan de 0,4% die algemeen werd verwacht en ook minder dan de 0,4% van het eerste kwartaal. Enquêtes onder bedrijven duiden op een groeivertraging in de afgelopen maanden, mogelijk als gevolg van de Griekse crisis en de potentiële zwakte van de Chinese economie.

Redenen om sterkere groei te verwachten

Toch is er ook volop goed nieuws en we verwachten dan ook dat de economie van de eurozone de komende kwartalen weer aantrekt. De binnenlandse situatie verbetert structureel. De rente is gedaald en banken lenen weer gemakkelijker geld uit. De onverwachte meevaller in de vorm van lagere olieprijzen zou de consumptieve vraag moeten stimuleren. Verder zijn er aanwijzingen dat het bedrijfsleven de komende maanden meer gaat investeren. De banken melden een toegenomen vraag naar zakelijk krediet en het aantal orders voor Duitse machines en apparatuur vanuit andere eurolanden neemt sterk toe. De volgende stap zou moeten zijn dat bedrijven weer meer personeel aannemen.

Ook de exportvooruitzichten zouden beter moeten worden. Wij voorzien een groeiversnelling van de wereldeconomie. Na een slechte start dit jaar groeit de Amerikaanse economie goed, terwijl de diverse stimuleringsmaatregelen in China weer extra vaart in de Chinese economie zouden moeten brengen. Verder is de waardedaling van de euro nog niet volledig doorgewerkt in de uitvoer vanuit de eurozone.

Grafiek: BBP eurozone in eerste helft 2015

Nederland en Spanje terug in economische kopgroep

Als we naar de eurolanden kijken, blijken Nederland en Spanje het opnieuw structureel beter te doen dan de rest. Het Nederlandse BBP groeide weliswaar minder hard (0,1% kwartaal-op-kwartaal in het tweede kwartaal tegenover 0,6% in het eerste), maar dat kwam vooral door het tijdelijke effect van de verminderde gaswinning. Als we dit effect buiten beschouwing laten, blijkt Nederland het forse tempo van begin dit jaar vast te houden. Uit eerder gepubliceerde cijfers blijkt dat het Spaanse BBP, na een sterke groei van 0,9% in het eerste kwartaal, in het tweede opnieuw met 1% is gegroeid. De Ierse cijfers voor het tweede kwartaal zijn helaas nog niet beschikbaar, maar ook de Ierse economie floreert al een paar kwartalen.

Een opbeurend verhaal over geslaagde hervormingen

Dit zijn drie heel verschillende economieën, die qua groei echter alle drie in de afgelopen jaren in de achterhoede terecht waren gekomen en onder het gemiddelde van de eurozone presteerden. Alle drie kregen ze in te maken met een ingrijpende correctie op de woningmarkt en met overheids-bezuinigingen. In Ierland en Spanje kwamen daar nog sterk dalende arbeidskosten en structurele hervormingen bij. Alle drie hebben ze magere jaren achter de rug, maar inmiddels doen ze het weer goed. In een wereld waarin slecht nieuws domineert, is het fijn ook eens kort stil te staan bij goede berichten.

VS weer op koers

De cijfers uit de VS stemden over het algemeen hoopvol en dragen bij aan het beeld dat de Amerikaanse economie, na een slecht begin van het jaar, nu op koers ligt. De consument lijkt daarbij het voortouw te nemen. De detailhandelsverkopen zijn in juli met 0,6% gestegen. Het herziene cijfer voor juni komt uit op 0,0% (oorspronkelijk -0,3%). Dat levert voor de drie maanden tot en met juli een stijging van 7,9% op jaarbasis op. In juni was dat nog 6,9% en in maart -4%. Het BBP voor het tweede kwartaal zou wel eens naar boven bijgesteld kunnen worden, tot 3% of meer op jaarbasis.

De huishoudens profiteren van de aanhoudende banengroei en een gezonde financiële positie. Uit een apart rapport dat afgelopen week verschenen is, blijkt dat het aantal gedwongen verkopen van woning is gedaald tot het laagste peil in de zestienjarige geschiedenis van de index.

Griekenland: hulppakket en nieuwe verkiezingen

Griekenland is intussen veel dichter bij een nieuw ESM-hulppakket. De voorwaarden daarvoor zijn overeengekomen met ‘de instellingen’ en het pakket is ook aangenomen door het Griekse parlement. De Eurogroep heeft afgelopen vrijdag de afspraken formeel goedgekeurd. De laatste stap is de goedkeuring door de diverse nationale parlementen, komende week. We hebben de valkuilen in kaart gebracht die het akkoord de komende maanden nog kunnen frustreren: zie onze Global Daily Insight van 11 augustus.

De uitslag van de stemming in het Griekse parlement over het hulppakket maakt eens te meer duidelijk dat de regering-Tsipras geen meerderheid in het parlement meer heeft. Het is dan ook waarschijnlijk dat er nog dit jaar nieuwe verkiezingen worden gehouden. Omdat er opnieuw zware economische tijden aankomen, is het niet onwaarschijnlijk dat Tsipras de verkiezingen zo snel mogelijk achter de rug wil hebben. De uiterst linkse vleugel van zijn partij valt waarschijnlijk uiteen. Toch denken wij dat Syriza bij nieuwe verkiezingen een meerderheid kan halen.

Documenten

Lees meer over

Discussieer mee

ABN AMRO is benieuwd naar uw mening. U kunt daarom onder dit artikel reageren via Disqus. Door te reageren gaat u akkoord met de voorwaarden.

Meer blogs