Bouwen met gebruikte bouwmaterialen heeft de toekomst

Het meeste afval in Nederland is bouw- en sloopafval. Daarnaast is de bouw ook nog eens verantwoordelijk voor veel CO2-uitstoot. Circulair bouwen is dé oplossing voor beide. Daarvoor moeten we totaal anders gaan denken. Architecten, bouwers en opdrachtgevers (zoals jij misschien).

Circulair bouwen, wat is dat precies? Gras op je dak?

Dat groene dak valt eerder onder duurzaam bouwen. Duurzaam bouwen is een breed begrip; het houdt in dat je rekening houdt met de effecten van wonen in het gebouw op het milieu. Dat betekent bijvoorbeeld goede isolatie om energie te besparen, zonnepanelen op het dak, ondergrondse koude-warmteopslag, noem maar op. Een belangrijk element van duurzaam bouwen is ook dat je probeert materialen te hergebruiken. En daarmee ben je uitgekomen bij circulair bouwen. In het circulaire denken bestaat afval niet. Het is een manier van omdenken. Gebouwen worden zo gemaakt dat de grondstoffen steeds opnieuw gebruikt kunnen worden. Ze zijn zo in elkaar gezet dat je ze later weer makkelijk kunt demonteren en de materialen in andere gebouwen opnieuw kunt gebruiken. Steeds minder bouwafval dus.

Gebeurt dat massaal?

Nee, dat gebeurt nog maar weinig. Pas sinds een paar jaar experimenteren bouwers, opdrachtgevers en architecten met circulair bouwen. Een van de eerste circulaire gebouwen in Nederland is Circl, het duurzame paviljoen van ABN AMRO aan de Amsterdamse Zuidas. Het isolatiemateriaal in Circl bestaat bijvoorbeeld uit zestienduizend oude spijkerbroeken, deels van ABN AMRO-medewerkers. De kozijnen van de vergaderruimtes komen van de sloop van een groot kantoorgebouw. En de bedrijfskleding van de Circl-medewerkers is gemaakt van textiel op basis van oude PET-flessen.

Nederland wil in 2050 circulair zijn. Dus de hele bouw is inmiddels aan het overschakelen?

Om eerlijk te zijn: daarvoor moet best veel veranderen. Dat begint al bij het ontwerpproces. Een circulair architect begint niet met een wit vel papier, maar kijkt eerst naar welke gebruikte  bouwmaterialen beschikbaar  zijn. Daar gaat hij vervolgens wat van maken. Probleem is dat op dit moment nauwelijks systematisch wordt bijgehouden welk tweedehands bouwmateriaal waar te vinden is. Daarom zou ieder gebouw een soort ‘materialenpaspoort’ moeten krijgen. Daarin staat precies beschreven welk materialen erin verwerkt zijn. Wordt zo’n gebouw ‘gesloopt’, dan belandt dit materiaal op een soort ‘Marktplaats’ voor  gerecycled bouwmateriaal. Het begin is er al: in 2017 werd Madaster opgericht. Dat is een kadaster voor materialen. ABN AMRO is ook partner van Excess Material Exchange. Deze partij krijgt internationaal veel aandacht omdat ze bouwen aan een marktplaats op dit gebied.Circulair bouwen helpt enorm om onze CO2-uitstoot terug te dringen. Voor de materiaalproductie en bouw van een doorsnee woonhuis komt zo veel CO2 vrij, dat je meer dan 5000 bomen moet aanplanten om dat te compenseren. Bij circulair bouwen is dat veel en veel minder. De overheid zou circulair bouwen kunnen stimuleren door de maatschappelijke kosten van al die CO2-uitstoot door te belasten aan de veroorzaker, het zogenoemde ‘true pricing’. Dan wordt circulair bouwen financieel een stuk aantrekkelijker. En mocht jij nou toevallig zelf een huis willen laten bouwen – dat wordt steeds populairder – overleg dan met je eigen architect en aannemer over herbruikbare materialen. Voor hen is circulair bouwen waarschijnlijk nieuw, maar ze staan er hoogstwaarschijnlijk voor open. Want dat het de toekomst heeft, snappen ze in de bouw inmiddels ook.

Zien wat wij nog meer doen om een duurzame, betere wereld te creëren?

Kijk dan op onze pagina over verduurzamen

Jan Raes

Jan Raes

Sustainability Advisor

Jan.Raes@nl.abnamro.com +31 (0)20 383 1753