Europa zit in een nieuwe fase van de energietransitie, waarin netcapaciteit een belangrijk knelpunt is voor duurzame energie en elektrificatie. De uitdagingen verschillen: regionale netbeheerders kampen met wachtrijen voor aansluitingen, landelijke netbeheerders moeten het net versterken voor wind op zee, en zonne-energie vraagt om meer opslag en flexibiliteit. Een ‘grid-stress’ index vergelijkt de druk op elektriciteitsnetten en -markten in negen Europese landen. Duitsland kent de hoogste netdruk, onder meer door congestie, betrouwbaarheidsproblemen, negatieve stroomprijzen en overbelaste transformatorstations. Snellere vergunningen, tijdige investeringen en inkoop, en voldoende vakmensen zijn nodig om plannen om te zetten in echte netcapaciteit. Europa’s concurrentiekracht hangt vooral af van snelle uitbreiding van het net en lagere totale systeemkosten, niet alleen van hoeveel er wordt geïnvesteerd.

Renteverschillen blijven de EUR/USD-koers bepalen. De aandacht is verschoven van de VS naar de eurozone. De Zwitserse frank is een nuttige indicator voor veranderingen in het marktrisicosentiment. Politieke en begrotingsrisico’s in de eurozone ondersteunen de Zwitserse frank.

De spanningen op de Franse obligatiemarkt zijn begin oktober duidelijk toegenomen. De Franse regering wordt geconfronteerd met een giftige combinatie van stijgende rentes, zwakke economische groei, een grotere noodzaak tot begrotingsconsolidatie en politieke verlamming, terwijl de politieke onzekerheid door de naderende presidentsverkiezing groeit. De hoge risico-opslag van Franse ten opzichte van Duitse staatsobligaties valt niet uitsluitend te verklaren door een verslechtering van de fundamentele vooruitzichten. De 'onverklaarde risico-opslag' is sinds de parlementsverkiezingen van 2024 duidelijk toegenomen en zal gelet de dreiging van ingrijpende politieke verandering waarschijnlijk niet snel verdwijnen.