Misleidend signaal Amerikaans BBP

Blog -

Mall of America winkelcentrum winkelen

Volgens de definitieve cijfers is het Amerikaanse BBP in het eerste kwartaal sterk gedaald. Dit lijkt een vertekend beeld te geven: de meeste cijfers wijzen erop dat de Amerikaanse economie juist aan kracht wint. Enquêtes van het ondernemersklimaat leverden wat minder gunstige uitkomsten op in juni. Dit onderstreept dat het economisch herstel bescheiden blijft, al zou de groei geleidelijk moeten aantrekken. Verder heeft de BoE directe maatregelen genomen om de huizenmarkt en hypotheekverstrekking te beteugelen. Dergelijke ‘macroprudentiële instrumenten’ kunnen de rol van het monetair beleid deels overnemen, doordat ze financiële onevenwichtigheden voorkomen en de noodzaak van sterke renteverhogingen verminderen.

Volgens de definitieve cijfers is de Amerikaanse economie in het eerste kwartaal spectaculair gekrompen Nick Kounis Nick Kounis Hoofd Macro Research

Het Amerikaanse BBP in 1e kwartaal: een geval apart

Volgens de definitieve cijfers is de Amerikaanse economie in het eerste kwartaal spectaculair gekrompen. De eerste voorlopige cijfers van het ministerie van Handel, uit april, kwamen uit op een groei van 0,1%. Economen hadden +1,2% verwacht. Bij de tweede raming, in mei, werd het cijfer naar beneden bijgesteld en zou het BBP met 1% zijn gekrompen. In de definitieve raming van vorige week is het cijfer opnieuw verlaagd, nu naar -2,9%. Wat is er aan de hand? Dat de economie zo zwak is, komt waarschijnlijk door een combinatie van de gevolgen van het slechte weer en volatiliteit in bepaalde componenten van de vraag, zoals voorraden en onderwijsuitgaven. Deze factoren samen leidden tot een daling van het BBP die buiten een recessieperiode eigenlijk nooit voorkomt.

Amerikaanse economie laat nu haar ware gezicht zien

Gelukkig blijkt uit de meeste cijfers dat de Amerikaanse economie ver van een recessie verwijderd is en juist aan kracht wint. Dit werd ook bevestigd door alle vorige week gepubliceerde economische cijfers. Om te beginnen de voorlopige PMI van Markit voor de verwerkende industrie, die steeg van 56,4 in mei naar 57,5 in juni. De details waren in het algemeen indrukwekkend: zo brak de subindex voor nieuwe orders door de grens van zestig en bereikte deze het hoogste niveau sinds mei 2010. Het consumentenvertrouwen nam toe van 82,2 in mei naar 85,2 in juni, de hoogste stand sinds januari 2008. De positieve stemming onder consumenten houdt verband met de toenemende banengroei en de dalende werkloosheid. Bovendien zagen huishoudens hun vermogen de laatste kwartalen sterk groeien, wat de consumptieve bestedingen stimuleert.

BBP en ISM-index VS

Consumentenvertrouwen VS

Ook woningbouw en investeringen nemen toe

De positieve trends van de stemmingsbarometers zien we terug in de harde cijfers. Het aantal verkochte nieuwbouw-woningen steeg in mei sterk, met maar liefst 18,6% (was +3,7% in april), de grootste maandelijkse stijging sinds januari 1992. Op jaarbasis kwam het aantal verkochte nieuwbouw¬woningen daarmee uit op 504.000, het hoogste aantal sinds mei 2008. Ook de verkoop van bestaande woningen steeg sterk (+4,9%). Dit wijst erop dat de woningmarkt zich herstelt van de zwakke periode in de tweede helft van vorig jaar en de eerste maanden van dit jaar. Wij verwachten dat het herstel van de woningmarkt duurzaam zal blijken. Tot slot de orders voor duurzame goederen. Die waren zwak in mei, maar dit volgde op een aantal maanden van forse stijgingen en de onderliggende trend is duidelijk opwaarts. Zo is er in de drie maanden tot en met mei op jaarbasis 8,1% meer aan kapitaal¬goederen (excl. defensie en luchtvaart) geleverd (een goede maatstaf voor de bedrijfsinvesteringen). In april was dit +4%.

1e kwartaal drukt gemiddelde van 2014 maar 2015 wordt beter

Door het zwakke eerste kwartaal daalt onze prognose voor de gemiddelde BBP-groei over 2014 van 2,7% naar 1,8%. Dit cijfer verhult echter dat de economie het gedurende 2014 goed doet en vanaf het tweede kwartaal waarschijnlijk krachtig groeit (3%-4%). Die kracht komt beter tot uiting in de verwachte 3,8% groei voor 2015, die volgens een ons een realistischer beeld geeft van het huidige groeitempo.

Stemmingsbarometers eurozone dalen in juni

De belangrijkste conjunctuurenquêtes in de eurozone lieten in juni wat minder gunstige uitkomsten zien: de samengestelde PMI daalde van 53,5 naar 52,8, de stemmingsbarometer van de Europese Commissie van 102,6 naar 102,0 en de Duitse Ifo van 110,4 naar 109,7. Toch staan ze historisch gezien nog altijd op een redelijk peil dat past bij een gematigd herstel in de eurozone als geheel. Er is geen goede reden om te denken dat de daling van juni het begin markeert van een neerwaartse trend. Niet alleen zou de uitvoer vanuit de eurozone moeten profiteren van het mondiale herstel, ook de negatieve factoren in de eurozone zelf, zoals de hoge werkloosheid, zwakken af. Bovendien is het besluit van de ECB om het monetair beleid te verruimen en de bancaire kredietverlening te stimuleren gunstig voor de groei, al zal het even duren voordat het effect merkbaar wordt.

Inflatie heeft omslagpunt bijna bereikt

De inflatie in de eurozone ging de laatste tijd duidelijk één kant op: naar beneden, waardoor angst voor deflatie de kop opstak. Recente cijfers duiden erop dat aan deze dalende trend een einde komt. In Duitsland is de totale inflatie (HICP) in mei van 0,7% naar 1,0% gestegen. Ook de prijscomponenten van de PMI-indices geven over het algemeen een stijging te zien. Het lijkt erop dat de inflatie in de eurozone het laagtepunt nadert. Waarschijnlijk stabiliseert de inflatie in het tweede halfjaar om vanaf volgend jaar weer langzaam te gaan stijgen. Binnen de eurozone blijft de overcapaciteit op de arbeidsmarkt, die de loonstijgingen en dus de diensteninflatie remt, voor neer¬waartse prijsdruk zorgen. Daar staat tegenover dat sommige mondiale desinflatoire factoren aan kracht verliezen. Zo zijn de mondiale prijzen van industriële producten, na een sterke daling in 2012-2013, in de eerste maanden van het jaar licht gestegen. In combinatie met de daling van de euro zou dat tot duurdere import in de eurozone moeten leiden. Verder stijgen de wereldwijde voedselprijzen weer (zie grafiek). Dit zal op termijn ook in de detailhandelsprijzen doorwerken.

Omslag in voedselprijsinflatie eurozone op komst

BoE probeert woningmarkt te beteugelen

De Britse centrale bank (BoE) heeft macroprudentieel beleid ingezet om te voorkomen dat de aantrekkende woningmarkt en de stijgende schuldenlast van huishoudens uit de hand lopen. Het beleidscomité van de BoE is bang dat met het herstel van de woningmarkt ook het aantal hypotheken met te hoge lasten in verhouding tot het inkomen sterk is gestegen. Het heeft daarom voorgesteld om een limiet in te stellen voor de verstrekking door banken van hypotheken met hoge lasten als percentage van het inkomen. In de VS en Europa heeft men weinig ervaring met macroprudentieel beleid. In Azië wordt dit vaker toegepast - met enig succes. Dat het VK hiertoe overgaat is goed nieuws: als het beleid slaagt, neemt de noodzaak af van een scherpe verkrapping van het monetair beleid om de kredietgroei en stijging van de huizenprijzen te remmen. De noodzaak van renteverhogingen wordt hiermee uiteraard niet volledig weggenomen. De Britse economie vertoont boventrendmatige groei en de werkloosheid daalt snel. De rente moet later dit jaar dus echt omhoog, maar dankzij deze gerichte beleidsmaatregel zal de stijging vermoedelijk geleidelijk zijn.

Lees meer over

Discussieer mee

ABN AMRO is benieuwd naar uw mening. U kunt daarom onder dit artikel reageren via Disqus. Door te reageren gaat u akkoord met de voorwaarden.

Meer blogs

Filteren op