Onze research

Van netambitie naar netrealiteit: de uitdaging voor Europese nutsbedrijven

Europa zit in een nieuwe fase van de energietransitie, waarin netcapaciteit een belangrijk knelpunt is voor duurzame energie en elektrificatie. De uitdagingen verschillen: regionale netbeheerders kampen met wachtrijen voor aansluitingen, landelijke netbeheerders moeten het net versterken voor wind op zee, en zonne-energie vraagt om meer opslag en flexibiliteit. Een ‘grid-stress’ index vergelijkt de druk op elektriciteitsnetten en -markten in negen Europese landen. Duitsland kent de hoogste netdruk, onder meer door congestie, betrouwbaarheidsproblemen, negatieve stroomprijzen en overbelaste transformatorstations. Snellere vergunningen, tijdige investeringen en inkoop, en voldoende vakmensen zijn nodig om plannen om te zetten in echte netcapaciteit. Europa’s concurrentiekracht hangt vooral af van snelle uitbreiding van het net en lagere totale systeemkosten, niet alleen van hoeveel er wordt geïnvesteerd.

Energy Strategist - Energiemarkten blijven krap

De energiemarkten blijven onder druk staan ondanks recente beleidsmaatregelen en inspanningen om het aanbod te vergroten. Hoewel de gecoördineerde vrijgave van strategische voorraden en het omleiden van energiestromen voor enige verlichting hebben gezorgd, blijven lage voorraden, geopolitieke onzekerheid en logistieke beperkingen de olie-, gas- en productmarkten kwetsbaar maken voor nieuwe verstoringen. Hieronder volgen de belangrijkste ontwikkelingen per marktsegment. De publicatie kunt u hier downloaden. Deze is in het Engels.

De economische impact van een warmer Europa

De zomer van 2026 is tot nu toe uitzonderlijk warm en droog geweest, met natuurbranden die zich over grote delen van Europa hebben verspreid. Recente indicatoren voor landtemperaturen, droogte en natuurbrandactiviteit liggen duidelijk boven de langetermijntrends. Bovendien zijn de economische verliezen door hittegolven, droogte en natuurbranden in de loop der tijd gestaag toegenomen. In deze notitie ramen we de economische verliezen die Europa in de zomer van 2026 heeft geleden. Ook kijken we naar wat deze ontwikkelingen kunnen betekenen voor Nederland. Tot slot onderzoeken we de gevolgen van deze extreme weersomstandigheden voor de energiemarkten.

ESG & Economie - De route van Europa naar energiezekerheid

Door hernieuwbare energiebronnen uit te breiden en tegelijkertijd te investeren in netwerken, opslag en toeleveringsketens, ontstaat een duurzaam en betaalbaar energiesysteem, terwijl de afhankelijkheid van import wordt verminderd. Ondanks de vooruitgang wijzen prognoses op een aanzienlijke kloof tussen het huidige traject en de doelstellingen op hernieuwbaar en energie efficiëntie voor 2030, waardoor de afhankelijkheid van geïmporteerde fossiele brandstoffen wordt verlengd. De uitbreiding van elektrificatie, gebaseerd op de uitbreiding van hernieuwbare energie, is cruciaal voor het waarborgen van de energiezekerheid van de EU. Het verlagen van de energie-intensiteit en het verbeteren van de efficiëntie ontkoppelen economische groei van energieverbruik, waardoor ook concurrentievermogen wordt versterkt en de blootstelling aan volatiele energiemarkten wordt verminderd. Energie-efficiëntie, innovatie en het hergebruik van grondstoffen maken landen minder afhankelijk van volatiele energiemarkten en import. Het uitbreiden van opslagcapaciteit, raffinaderijen en netinfrastructuur zorgt voor stabiliteit tijdens energiecrises en ondersteunt de transitie naar hernieuwbare energiebronnen. De integratie van grensoverschrijdende energiesystemen, op elkaar afgestemd beleid en samenwerkingsstrategieën versterken de EU veerkracht en verminderen de afhankelijkheid van externe leveranciers.

Macro scenario’s van het Iran conflict

Het conflict tussen de VS, Israël en Iran is inmiddels elf dagen aan de gang. Het geopolitieke risico, gemeten aan de hand van de GPR-index, is gestegen tot niveaus die voor het laatst werden waargenomen rond de invasie van Irak in 2003, en is sindsdien zeer hoog gebleven. Sinds onze eerste publicatie afgelopen maandag is het een achtbaan geweest voor zowel de olie- als de gasmarkt [1]. Gezien de aanhoudende onzekerheid over de duur en de impact van het conflict, hebben we drie scenario's opgesteld waarin we onderzoeken hoe de macro-economische impact zich de komende maanden zou kunnen ontwikkelen, met de nadruk op de VS en de eurozone, en met de implicaties voor de belangrijkste beleidsrentes van de ECB en de Fed. Dit stuk wordt de komende dagen gevolgd door verder onderzoek met updates over hoe deze scenario's van invloed zullen zijn op de obligatie- en valutamarkten.

Hoe een langdurige verstoring van de LNG-aanvoer gasprijzen en inflatie kan opstuwen

ESG & Econnomie - Hernieuwbare energiebronnen op een kruispunt

De kosten voor windenergie op land en zonne-energie zijn de afgelopen tien jaar aanzienlijk gedaald, terwijl die van koolstofafvang (CCS), energie-opslag en waterstof relatief duur zijn gebleven. Netcongestie, productiebeperking en lage prices voor producenten vormen steeds grotere obstakels voor het volledig benutten van hernieuwbare energie. Batterijen helpen om netcongestie te verminderen, om schommelingen in zon- en windproductie op te vangen, om energie op te slaan, en om de stabiliteit en economische haalbaarheid van projecten te verbeteren. Door een overaanbod zijn lithium-ion-batterijprijzen sterk gedaald. Echter zodra de vraag naar batterijen toeneemt en grondstofprijzen stijgen, is het mogelijk dat prijzen weer gaan stijgen. De focus gaat steeds meer van capaciteitsuitbreiding naar systeemintegratie. Dit heeft meer investeringen in opslag, netwerken en flexibele infrastructuur tot gevolg om daarmee een veerkrachtig energiesysteem te realiseren.

Opnieuw vormgeven van gas-, energie- en koolstofmarkten door de energietransitie

Hernieuwbare energiebronnen en hervormingen verzwakken de koppeling tussen gas, koolstof en elektriciteit, waardoor prijsbepalende factoren verschuiven naar langetermijnfactoren zoals hernieuwbare energiebronnen, flexibiliteit en strengere emissieplafonds.

Vooruitzichten voor de energiemarkt 2026 - Overaanbod olie en stabilisatie Europese gasprijs

We verwachten dat Brent-ruwe olie in 2026 gemiddeld USD 55 per vat zal kosten, om tegen het einde van het jaar geleidelijk te dalen tot USD 50 per vat. De TTF-gasprijzen zullen in 2026 naar verwachting gemiddeld EUR 30/MWh bedragen, waarbij de zomerprijzen zullen dalen tot EUR 26/MWh.

ESG & Economie - Evenwicht tussen Europees concurrentievermogen en exportkortingen

In 2026 zal CBAM tarieven opleggen op koolstofemissies op geïmporteerde goederen, met als doel koolstoflekkage te voorkomen en eerlijke concurrentie binnen de EU-markten te waarborgen.