NL Update: Bbp groei verrassend veerkrachtig
De Nederlandse economie groeide met 0,6% in het 3e kwartaal van 2026. De uitvoer en consumptie stuwden de groei, en tijdelijke voorraadopbouw droeg eveneens bij. Na ook een sterk 1e half jaar betekent dit een sterk jaar voor de Nederlandse economie, ondanks de hogere inflatie en de toegenomen geopolitieke onzekerheid.
Sterke basis voor wat gaat komen
De Nederlandse economie groeide in het derde kwartaal van 2026 opnieuw sterker dan eerder gedacht. Het bbp nam met 0,6% k/k toe en de groei in het tweede kwartaal werd opnieuw opwaarts bijgesteld. Daarmee blijft de economie veerkrachtig, ondanks hogere energieprijzen, oplopende inflatie en geopolitieke onzekerheid. De uitvoer en consumptie ondersteunden de groei in het derde kwartaal, en tijdelijke voorraadopbouw droeg eveneens bij. Tegelijkertijd neemt de tegenwind toe: het verschil tussen loongroei en inflatie slinkt, de arbeidsmarkt wordt minder krap en de huizenmarkt koelt af. De sterke groeicijfers bieden een sterke basis en zijn daarmee een gunstig uitgangspunt.
Nederland noteert sterke groei in een Europa waar de grote economieën het moeilijk hebben. De Duitse economie staat sinds 2019 nagenoeg stil, al viel het groeicijfer in het derde kwartaal daar beter uit dan verwacht (0,2% k/k). Frankrijk is een ander verhaal. Onzekerheid over overheidsfinanciën en oplopende rentes duwden de Franse economie in het rood in het derde kwartaal (-0,1%).
Industriële sector stuwt de groei
Ondanks geopolitieke onzekerheid en hogere energieprijzen presteert de Nederlandse industrie goed en is er sprake van aanhoudend sterke vraag. Vooral de machinebouw groeide in het derde kwartaal sterk, waarschijnlijk dankzij de wereldwijde AI boom. Daarnaast lijkt de industrie in beperkte mate te profiteren van de groeiende vraag naar defensiematerieel, via toeleveringen aan Duitse wapenfabrikanten. Ook tijdelijke factoren als gevolg van het conflict in Iran speelden een rol. Door zorgen over verstoringen van internationale aanvoerlijnen legden bedrijven extra voorraden aan, waardoor er tijdelijk meer vraag was.
Binnenlandse vraag solide, ondanks onzekerheid
Consumenten geven nog steeds meer uit dan eerder gedacht, ondanks het lage consumentenvertrouwen en inflatierisico’s. Daarmee zet de ontwikkeling van eerder dit jaar door. De lonen zijn de afgelopen jaren sterker gestegen dan de prijzen, wat de koopkracht ondersteunt. Ook lijkt de spaarquote recent te dalen; een aanwijzing dat huishoudens een groter deel van hun inkomen uitgeven. Daarnaast profiteren sommige huishoudens van de invaarbonus als gevolg van de pensioentransitie, wat eveneens de consumptie ondersteunt. Huishoudens lijken minder afhankelijk te willen worden van fossiele energie, en schaffen meer elektrische auto’s aan.
Er zijn aanwijzingen dat ook bedrijven meer elektrische voertuigen aanschaffen, wat de investeringen wat kan stuwen. Toch daalden de investeringen in het derde kwartaal. Waarschijnlijk komt dit doordat grote eenmalige aankopen, zoals vliegtuigen, de investeringen in eerdere kwartalen opstuwden. Dergelijke grote investeringen maken de kwartaalcijfers grillig. Ook de overheid blijft consumeren. Denk bijvoorbeeld aan de salarissen van ambtenaren en de toenemende zorguitgaven door vergrijzing.
Het vullen van de gasvoorraden lijkt door oplopende prijzen en geopolitieke onzekerheid dit jaar wat later te hebben plaatsgevonden dan voorgaande jaren, waardoor een groter deel van de voorraadopbouw in het derde kwartaal terechtkwam.
Ook de uitvoer nam toe
Nederland heeft een uniek voordeel met zijn innovatieve halfgeleidersector, die de afgelopen zes jaar zowel qua omzet als werkgelegenheid is verdubbeld. Hierdoor profiteert onder andere de Nederlandse uitvoer van de AI boom. Er zijn aanwijzingen dat de goederenuitvoer gerelateerd aan AI-investeringen ook voor een impuls aan de dienstenuitvoer zorgt. Ook de dienstenuitvoer nam in de eerste drie kwartalen van 2026 namelijk flink toe. Daarnaast rapporteerde het IMF recent dat Nederland een belangrijke netto-exporteur is van AI-gerelateerde hardware, zoals halfgeleiders, computerhardware en machines voor chipproductie.
Vooruitblik
Al met al blijft de Nederlandse economie beter presteren dan verwacht. Het sterke derde kwartaal geef op zichzelf al aanleiding tot hogere groeiramingen. Daarnaast denken we dat het onwaarschijnlijk is dat dit sterke groeimomentum op de korte termijn draait. Al hangen er verschillende factoren boven de markt, zoals de oploop van (voedings)inflatie, de mogelijk afnemende groeibijdrage van AI en oploop van (Franse) staatsrentes. We zullen onze ramingen herzien en binnenkort publiceren in onze Global Outlook 2027.